حمله آسم زمانی رخ میدهد که علائم آسم ناگهان بدتر میشوند و نفس کشیدن سختتر از حالت معمول میشود. در این حالت، راههای تنفسی تنگتر میشوند، دیواره آنها تحریک و متورم میشود و ترشحات بیشتری در مسیر تنفس ایجاد میشود.
حمله آسم ممکن است خفیف باشد و با اقداماتی که پزشک از قبل آموزش داده بهتر شود، اما در بعضی موارد میتواند شدید و خطرناک باشد. شناخت علائم هشدار و اقدام بهموقع، میتواند از بدتر شدن شرایط جلوگیری کند.
در این مقاله میخوانید...
در حمله آسم چه اتفاقی میافتد؟
در زمان حمله آسم، مسیر عبور هوا در ریهها تنگ میشود. به همین دلیل، هوا بهسختی وارد ریهها یا از آنها خارج میشود. فرد ممکن است احساس کند نفس کم میآورد، سینهاش سنگین شده یا نمیتواند راحت صحبت کند.
این وضعیت ممکن است ناگهانی شروع شود یا بهتدریج بدتر شود. به همین دلیل، افراد مبتلا به آسم باید علائم اولیه خود را بشناسند و بدانند در هر مرحله چه کاری باید انجام دهند.
علائم حمله آسم چیست؟
علائم حمله آسم ممکن است از فردی به فرد دیگر متفاوت باشد. علائم شایع شامل موارد زیر است:
- تنگی نفس
- خسخس یا صدای سوت هنگام نفس کشیدن
- سرفه
- احساس فشار یا سنگینی در قفسه سینه
- سختی در صحبت کردن
- خستگی یا ضعف
- بدتر شدن علائم هنگام خواب یا فعالیت
گاهی پیش از بدتر شدن علائم، فرد ممکن است سرفه بیشتر از معمول، خستگی، بدتر شدن خواب یا علائم سرماخوردگی و آلرژی را تجربه کند.
چه علائمی خطرناک هستند؟
اگر فرد دچار هر یک از علائم زیر شود، باید فوراً با اورژانس تماس بگیرد یا به مرکز درمانی مراجعه کند:
- تنگی نفس شدید یا سریعاً بدترشونده
- ناتوانی در صحبت کردن به دلیل کمبود نفس
- کبود یا خاکستری شدن لبها، صورت یا ناخنها
- گیجی یا بیقراری شدید
- درد یا فشار شدید در قفسه سینه
- سختی در راه رفتن یا انجام کارهای ساده
- بهتر نشدن علائم با داروی سریعاثر تجویزشده
- افت شدید پیکفلو (در افرادی که استفاده میکنند)
چه چیزهایی میتوانند حمله آسم را شروع کنند؟
محرکهای حمله آسم در همه افراد یکسان نیستند. بعضی افراد با گرد و غبار دچار علائم میشوند، بعضی با سرما، ورزش یا عفونتهای تنفسی.
محرکهای شایع حمله آسم شامل موارد زیر هستند:
- گرده گیاهان
- گرد و غبار
- کپک
- موی حیوانات خانگی یا پوستههای بدن حیوانات
- دود سیگار و قلیان
- آلودگی هوا
- بوهای تند، مواد شیمیایی یا اسپریها
- هوای سرد و خشک
- سرماخوردگی، آنفلوآنزا و عفونتهای تنفسی
- فعالیت بدنی شدید
- استرس یا احساسات شدید
- رفلاکس معده
- بعضی داروها، در افراد حساس
شناخت محرکها و دوری از آنها میتواند به کاهش احتمال حملات کمک کند.
در زمان حمله آسم چه باید کرد؟
اگر فرد مبتلا به آسم هستید، باید طبق برنامهای عمل کنید که پزشک برای زمان بدتر شدن علائم به شما داده است. این برنامه معمولاً مشخص میکند چه زمانی از داروی سریعاثر استفاده کنید، چه زمانی با پزشک تماس بگیرید و چه زمانی باید به اورژانس مراجعه کنید.
در زمان شروع علائم، داروی سریعاثر یا اسپری نجات باید فقط طبق دستور پزشک استفاده شود. اگر کودک یا فردی نتواند از اسپری بهدرستی استفاده کند، پزشک ممکن است استفاده از دستگاه مخصوص استنشاق دارو را توصیه کند.
اگر علائم بهتر نشد، بدتر شد یا فرد دچار علائم شدید شد، باید فوراً به مرکز درمانی مراجعه کرد.
برنامه اقدام آسم چیست؟
برنامه اقدام آسم یک راهنمای شخصی است که پزشک برای فرد مبتلا به آسم تنظیم میکند. این برنامه به فرد و خانوادهاش کمک میکند بدانند در شرایط مختلف چه کاری انجام دهند.
در این برنامه معمولاً مشخص میشود:
- داروهای روزانه چگونه مصرف شوند.
- هنگام شروع علائم چه دارویی استفاده شود.
- چه علائمی نشانه بدتر شدن آسم هستند.
- چه زمانی باید با پزشک تماس گرفت.
- چه زمانی باید به اورژانس مراجعه کرد.
داشتن این برنامه بهویژه برای کودکان، خانوادهها، مدرسه و اطرافیان فرد مبتلا به آسم میتواند بسیار کمککننده باشد.
پیکفلو چیست؟
بعضی افراد مبتلا به آسم از دستگاهی کوچک به نام پیکفلو متر استفاده میکنند. این دستگاه نشان میدهد فرد با چه قدرتی میتواند هوا را از ریهها بیرون بدهد.
کاهش عدد پیکفلو میتواند نشانه بدتر شدن آسم باشد، حتی پیش از آنکه فرد علائم شدید را احساس کند. استفاده از این دستگاه برای همه افراد لازم نیست، اما در بعضی افراد با نظر پزشک میتواند به کنترل بهتر آسم کمک کند.
حمله آسم چگونه درمان میشود؟
درمان حمله آسم به شدت علائم بستگی دارد. در حملات خفیف، ممکن است انجام برنامهای که پزشک از قبل تعیین کرده کافی باشد. اما در حملههای شدید یا در صورت بهتر نشدن علائم، درمان پزشکی لازم است.
در مرکز درمانی، ممکن است از داروهای استنشاقی، اکسیژن یا داروهای دیگر برای باز شدن راههای تنفسی و کاهش التهاب استفاده شود. در موارد بسیار شدید، ممکن است فرد نیاز به بستری یا کمک برای تنفس داشته باشد.
هدف درمان این است که نفس کشیدن بهتر شود، التهاب راههای تنفسی کاهش پیدا کند و از حملههای بعدی پیشگیری شود.
بعد از حمله آسم چه باید کرد؟
مدت بهبود بعد از حمله آسم در همه افراد یکسان نیست. بعضی حملات کوتاه هستند و زود بهتر میشوند، اما حملات شدید ممکن است ساعتها یا حتی چند روز طول بکشند.
بعد از حمله آسم، بهتر است فرد با پزشک درباره علت احتمالی حمله، نحوه مصرف داروها، نیاز به تغییر برنامه درمانی و راههای پیشگیری از حمله بعدی صحبت کند.
اگر فرد مجبور است زیاد از داروی سریعاثر استفاده کند، این موضوع میتواند نشانه کنترل نبودن آسم باشد و باید توسط پزشک بررسی شود.
نقش ایموبوست در کنار مراقبتهای آسم
ایموبوست یک فرآورده مکمل با رویکرد حمایت از سیستم ایمنی است. از آنجا که عفونتهای تنفسی مانند سرماخوردگی و آنفلوآنزا میتوانند در برخی افراد باعث بدتر شدن علائم آسم شوند، توجه به سلامت عمومی بدن و عملکرد طبیعی سیستم ایمنی میتواند بخشی از مراقبت کلی باشد.
با این حال، ایموبوست درمان آسم یا حمله آسم نیست و در زمان حمله نباید جایگزین اسپری نجات، داروهای تجویزشده، برنامه اقدام آسم یا مراجعه اورژانسی شود. افراد مبتلا به آسم بهتر است پیش از مصرف هر مکمل، بهویژه در صورت مصرف دارو یا داشتن بیماری زمینهای، با پزشک یا داروساز مشورت کنند.
چگونه میتوان از حمله آسم پیشگیری کرد؟
برای کاهش احتمال حمله آسم، چند اقدام مهم کمککننده است:
- داروهای تجویزشده را طبق دستور پزشک مصرف کنید.
- برنامه اقدام آسم داشته باشید و آن را دنبال کنید.
- محرکهای خود را بشناسید و تا حد امکان از آنها دوری کنید.
- از دود سیگار و قلیان دوری کنید.
- در زمان آلودگی هوا یا هوای خیلی سرد مراقب باشید.
- هنگام تمیزکاری یا تماس با گرد و غبار از ماسک استفاده کنید.
- واکسنهای توصیهشده را طبق نظر پزشک پیگیری کنید.
- اگر آلرژی، رفلاکس معده، اضطراب یا بیماری زمینهای دارید، آن را با کمک پزشک کنترل کنید.
- اگر سیگار میکشید، برای ترک آن از پزشک کمک بگیرید.
- مراجعه منظم به پزشک را فراموش نکنید.
جمعبندی
حمله آسم یعنی بدتر شدن ناگهانی یا تدریجی علائم آسم، بهطوری که نفس کشیدن سختتر شود. تنگی نفس، خسخس، سرفه و فشار قفسه سینه از علائم شایع آن هستند.
شناخت علائم هشدار، داشتن برنامه اقدام آسم، مصرف درست داروهای تجویزشده و مراجعه فوری در شرایط خطرناک، میتواند از شدیدتر شدن حمله جلوگیری کند.
ایموبوست میتواند فقط در چارچوب حمایت کلی از سیستم ایمنی مطرح شود، اما درمان آسم یا حمله آسم نیست و نباید جایگزین داروهای آسم، اسپری نجات یا مراقبت اورژانسی شود.
منابع:
Mayo Clinic
Healthline
بدون دیدگاه