چروکشدن پوست بخشی طبیعی از افزایش سن است. خطوط ظریفی که بهتدریج در اطراف چشمها، پیشانی، دهان و گردن دیده میشوند، همیشه نشانه بیماری یا مراقبت نادرست از پوست نیستند؛ بلکه نتیجه تغییراتی هستند که با گذشت زمان در ساختار پوست اتفاق میافتند.
نمیتوان روند افزایش سن پوست را متوقف کرد، اما با چند اقدام ساده و مداوم میتوان از ایجاد زودهنگام برخی چروکها پیشگیری کرد و ظاهر خطوط پوستی را کمتر نمایان ساخت.
در این مقاله میخوانید...
چرا پوست چروک میشود؟
با افزایش سن، تولید کلاژن کاهش پیدا میکند و پوست بهتدریج بخشی از استحکام و قابلیت ارتجاعی خود را از دست میدهد. پوست همچنین ممکن است نازکتر و خشکتر شود و رطوبت کمتری در خود نگه دارد. در چنین شرایطی، خطوط و چینهای پوست بیشتر دیده میشوند.
علاوه بر افزایش سن، عوامل دیگری نیز در شکلگیری یا تشدید چروکها نقش دارند:
- قرارگرفتن مکرر یا شدید در معرض نور خورشید
- استعمال سیگار
- آلودگی هوا
- حرکات تکراری صورت مانند اخمکردن، جمعکردن چشمها و غنچهکردن لبها
- خشکی پوست
- عوامل ژنتیکی و خانوادگی
اشعه فرابنفش خورشید میتواند به رشتههای کلاژن و الاستین پوست آسیب بزند. در نتیجه، پوست بخشی از استحکام و انعطافپذیری خود را از دست میدهد و علائم پیری پوست زودتر ظاهر میشوند.
چروکهای پوستی چه انواعی دارند؟
چروکها را میتوان به دو گروه اصلی تقسیم کرد:
چروکهای حرکتی یا دینامیک: این خطوط در اثر تکرار حرکات صورت ایجاد میشوند. خطوط اخم میان ابروها، خطوط پیشانی، چروکهای کنار چشم و خطوط اطراف لب از نمونههای رایج این گروه هستند.
چروکهای ثابت یا استاتیک: این چروکها بیشتر با کاهش قابلیت ارتجاعی پوست، کاهش حجم بافتهای صورت و اثر نیروی جاذبه ارتباط دارند. چروکهای حرکتی نیز ممکن است بهمرور زمان به خطوط ثابت تبدیل شوند.
۸ راهکار برای پیشگیری از چروکهای زودرس
۱. هر روز از پوست خود در برابر آفتاب محافظت کنید
محافظت در برابر نور خورشید یکی از مهمترین اقدامات برای کاهش پیری زودرس پوست است. استفاده روزانه از ضدآفتاب وسیعالطیف با SPF حداقل ۳۰ توصیه میشود؛ حتی در روزهای ابری یا زمانی که بیشتر روز را در فضای بسته میگذرانید.
هنگام حضور در فضای باز، استفاده از کلاه لبهدار، عینک آفتابی دارای محافظت در برابر اشعه فرابنفش و لباسهای پوشیدهتر نیز میتواند محافظت بیشتری ایجاد کند. ضدآفتاب باید هر دو ساعت یکبار و پس از شنا یا تعریق تجدید شود.
۲. پوست را بهطور منظم مرطوب کنید
با افزایش سن، پوست معمولاً خشکتر میشود و خشکی میتواند خطوط ظریف را نمایانتر کند. مرطوبکنندهها با نگهداشتن آب در پوست، به نرمتر و پُرتر دیده شدن پوست کمک میکنند و ممکن است خطوط سطحی را بهطور موقت کمتر نشان دهند.
ترکیباتی مانند گلیسیرین، هیالورونیک اسید و پپتیدها در بسیاری از محصولات مرطوبکننده و مراقبت از پوست استفاده میشوند.
۳. محصولات پوستی را براساس ترکیبات آنها انتخاب کنید
اثر کرمها و سرمهای ضدچروک به نوع پوست، ترکیبات فعال محصول و مدت استفاده از آن بستگی دارد. این محصولات معمولاً تغییرات محدودی ایجاد میکنند و نباید از آنها انتظار نتیجهای مشابه روشهای پزشکی داشت.
رتینول و سایر رتینوئیدها از مشتقات ویتامین A هستند و ممکن است به کاهش خطوط ظریف و تغییرات رنگ پوست کمک کنند. بااینحال، احتمال ایجاد خشکی، سوزش یا تحریک پوست وجود دارد. رتینوئیدها در دوران بارداری نباید استفاده شوند.
ویتامین Cو نیاسینامید نیز از ترکیباتی هستند که در برخی محصولات مراقبت از پوست به کار میروند. هنگام استفاده از هر محصول، دستور درجشده روی بستهبندی را رعایت کنید و در صورت تحریک پوست، مصرف آن را متوقف کرده و با پزشک یا داروساز مشورت کنید.
۴. آب کافی بنوشید؛ اما مرطوبکننده را فراموش نکنید
دریافت آب کافی برای عملکرد طبیعی بدن ضروری است و ممکن است با عملکرد بهتر سد پوستی ارتباط داشته باشد. بااینحال، استفاده از مرطوبکننده برای افزایش رطوبت سطح پوست معمولاً اثر مستقیمتری دارد.
بنابراین، نوشیدن آب و استفاده منظم از مرطوبکننده مکمل یکدیگر هستند و یکی جای دیگری را نمیگیرد.
۵. میوهها و سبزیها را در برنامه غذایی خود قرار دهید
الگوی غذایی ممکن است با نحوه پیرشدن پوست ارتباط داشته باشد. مصرف میوهها، سبزیهای رنگی، ماهی، آووکادو، روغن زیتون، دانه کتان و چای سبز میتواند بخشی از یک رژیم غذایی متعادل باشد.
در مقابل، رژیمهای غذایی سرشار از گوشت قرمز، تنقلات ناسالم و مواد غذایی فرآوریشده ممکن است با چروک بیشتر صورت ارتباط داشته باشند. این موضوع بهویژه در مطالعات انجامشده روی زنان مشاهده شده است.
۶. سیگار نکشید
سیگار یکی از عوامل شناختهشده در تسریع پیری پوست است. دود سیگار میتواند به ساختار پوست آسیب بزند و زمینه را برای افتادگی و چروک زودرس فراهم کند. تکرار حالت غنچهکردن لبها هنگام سیگارکشیدن نیز ممکن است خطوط اطراف دهان را تشدید کند.
حتی پس از سالها مصرف سیگار، ترک آن میتواند به جلوگیری از آسیب بیشتر پوست کمک کند.
۷. به وضعیت خواب خود توجه کنید
فشار مداوم صورت روی بالش ممکن است باعث ایجاد خطوط خواب شود. این خطوط اغلب موقتی هستند، اما خوابیدن همیشگی روی یک سمت صورت میتواند بهمرور با تغییر بافت پوست همان سمت همراه باشد.
خوابیدن به پشت یا تغییر منظم وضعیت خواب میتواند فشار واردشده به یک ناحیه از صورت را کاهش دهد. روبالشی ابریشمی نیز نسبت به برخی پارچههای زبرتر اصطکاک کمتری با پوست ایجاد میکند.
۸. از جمعکردن مکرر چشمها و اخمکردن طولانی پرهیز کنید
حرکات طبیعی صورت بخشی از بیان احساسات ما هستند و قرار نیست برای پیشگیری از چروک، از خندیدن یا ابراز احساسات خودداری کنیم. بااینحال، جمعکردن مکرر چشمها ممکن است نشانه نیاز به عینک یا تغییر شماره عینک باشد.
استفاده از عینک آفتابی در فضای باز میتواند از جمعکردن چشمها جلوگیری کند. مدیریت استرس از طریق فعالیت بدنی، تمرینهای تنفسی، یوگا، مدیتیشن یا ذهنآگاهی نیز ممکن است دفعات اخمکردن یا انقباض ناخودآگاه عضلات صورت را کاهش دهد.
آیا روشهای خانگی چروکها را از بین میبرند؟
برخی روشهای خانگی مانند استفاده از آلوئهورا، ماسک موز، روغن زیتون، ماساژ صورت یا بعضی روغنهای گیاهی برای بهبود ظاهر پوست پیشنهاد شدهاند. بااینحال، شواهد علمی درباره بسیاری از این روشها محدود است و هیچ محصول یا درمان خانگی نمیتواند چروکها را بهطور کامل «درمان» کند.
برخی عصارهها یا اسانسهای گیاهی بسیار غلیظ هستند و ممکن است باعث قرمزی، سوزش یا تحریک پوست شوند؛ بنابراین نباید بهصورت مستقیم و بدون رقیقسازی روی پوست استفاده شوند.
چه زمانی باید به متخصص پوست مراجعه کرد؟
اگر ظاهر چروکها شما را آزار میدهد یا درباره انتخاب محصولات پوستی مطمئن نیستید، متخصص پوست میتواند وضعیت پوست، سابقه پزشکی و هدف شما از درمان را بررسی کند و برنامه مناسبتری پیشنهاد دهد.
روشهایی مانند رتینوئیدهای تجویزی، تزریق بوتاکس، فیلرها، لایهبرداری شیمیایی، لیزر و جراحی برای برخی افراد قابل بررسی هستند. هرکدام از این روشها محدودیتها، عوارض احتمالی، هزینه و دوره نقاهت متفاوتی دارند و باید پس از مشورت با پزشک انتخاب شوند.
آنادرم چه جایگاهی در مراقبت از پوست دارد؟
مراقبت از پوست تنها به استفاده از کرمها و سرمها محدود نمیشود و تغذیه متعادل نیز بخشی از این مسیر است.
آنادرم فرآوردهای حاوی عصاره ماهی، عصاره سویا، عصاره هسته انگور، لیکوپن، ویتامین C و زینک گلوکونات است که با هدف حمایت تغذیهای از سلامت پوست فرموله شده است.
مصرف آنادرم جایگزین ضدآفتاب، مرطوبکننده، رژیم غذایی متعادل یا درمانهای تجویزشده توسط پزشک نیست. افرادی که بیماری زمینهای دارند، داروی خاصی مصرف میکنند، باردار یا شیرده هستند یا به ماهی یا سویا حساسیت دارند، بهتر است پیش از مصرف با پزشک یا داروساز مشورت کنند.
برای آشنایی بیشتر با محصولات مرتبط با مراقبت از پوست، میتوانید صفحه آنادرم را نیز مشاهده کنید.
جمعبندی
چروکها بخش طبیعی زندگی و افزایش سن هستند و ظاهرشدن آنها به معنای ناسالمبودن پوست نیست. بااینحال، محافظت روزانه در برابر آفتاب، استفاده از مرطوبکننده، پرهیز از سیگار، تغذیه متعادل، خواب کافی و انتخاب آگاهانه محصولات پوستی میتواند به حفظ سلامت پوست و کاهش سرعت ایجاد چروکهای زودرس کمک کند.
در مراقبت از پوست، استمرار معمولاً مهمتر از استفاده همزمان از تعداد زیادی محصول است. یک برنامه ساده، مناسب نوع پوست و قابلادامه، انتخاب بهتری نسبت به روشهایی است که وعده تغییرات سریع و غیرواقعبینانه میدهند.
منابع:
- Healthline.com
- Mayoclinic.org
بدون دیدگاه