مقالات عمومی

در مورد کلسیم و انواع مکمل آن بیشتر بدانیم!

در مورد کمبود کلسیم و انواع مکمل آن بیشتر بدانیم!

 

کلسیم یک ماده معدنی (مینرال) است که در بسیاری از مواد غذایی یافت می شود. بدن انسان برای داشتن استخوان های قوی و محکم و بسیاری از اعمال حیاتی خود به کلسیم نیاز دارد. فقط استخوان ها نیستند که برای استحکام خود به کلسیم نیاز دارند،. عضلات هم برای حرکت و انقباض به کلسیم نیاز دارند. همچنین برای انتقال (سیگنالینگ) پیام های عصبی بین مغز و اعضای بدن وجود کلسیم ضروری است. علاوه بر این کلسیم به آزاد سازی هورمون ها و آنزیم هایی کمک می کند که تقریبا برای تمام اعمال و فرآیند های بدن لازم هستند.

حدود ۹۸ درصد کلسیم بدن در استخوان‌ها قرار دارد.

تنظیم کلسیم خون پروسه ای دقیق است به طوری که با تغییر در رژیم غذایی تحت تاثیر قرار نمی گیرد. زیرا بدن از بافت استخوانی به عنوان منبع کلسیم استفاده می کند و غلظت ثابتی از کلسیم را در خون، ماهیچه و مایع بین سلولی نگه می دارد.

همان طور که اشاره شد کلسیم در بسیاری از غذا ها یافت می شود. شما می توانید کلسیم توصیه شده را با استفاده از این مواد غذایی تامین کنید: لبنیات (شامل شیر، ماست، پنیر)، کشک، کلم بروکلی، ماهی سالمون، سبزیجات با برگ سبز تیره مانند اسفناج و ….

کلسیم

کمبود کلسیم در کودکان ممکن است منجر به کاهش رشد استخوان ها شود.

در بزرگسالان نیز کمبود کلسیم ممکن است منجر به پوکی استخوان (استئوپروزیس) و کاهش توده استخوانی شود. خانم‌ها در سنین یائسگی و هم چنین کسانی که لبنیات مصرف نمی کنند (گیاهخواران یا کسانی که عدم تحمل لاکتوز دارند) در معرض کمبود کلسیم قرار دارند.

 

کمبود کلسیم

با داشتن تغذیه مناسب بخشی از کلسیم مورد نیاز بدن تامین می شود.

اما اغلب افراد صرفا از طریق مواد غذایی نمی توانند کلسیم مورد نیاز بدنشان را تامین کنند و از طریق مصرف مکمل کلسیم کافی را دریافت می کنند. کلسیم در بسیاری از مولتی ویتامین ها که حاوی مواد معدنی (مینرال) هستند موجود است اما مقدار آن در محصولات برندهای مختلف بایکدیگر متفاوت است. برخی از مکمل ها فقط حاوی کلسیم هستند و در بعضی دیگر کلسیم به همراه ویتامین D و سایر ویتامین ها و مینرال ها می باشد. ویتامین D به جذب کلسیم کمک می کند. خوب است بر چسب )لیبل) روی مکمل ها را مطالعه کنید تا از میزان کلسیم و سایر ترکیبات موجود در آن مطلع شوید و مکملی را انتخاب کنید که نیاز بدن شما را تامین می کند.

در سنین مختلف میزان نیاز به کلسیم متفاوت است. در خصوص میزان کلسیم مورد نیازتان با دکتر داروساز مشورت نمایید. هم چنین در شرایط خاص مانند دوران بارداری و شیردهی نیز میزان کلسیم مورد نیاز متفاوت با زمان های دیگر خواهد بود.

کلسیم به شکل قرص، کپسول، شربت، ساشه، قرص جوشان و … در بازار دارویی موجود است.

ما نمی توانیم کلسیم را به صورت عنصری مصرف کنیم. بنابراین ملح کلسیم را مصرف می کنیم. در بدن ملح از کلسیم جدا می شود و کلسیم عنصری (المنتال) در اختیار بدن قرار می گیرد. پس لازم است به مقدار کلسیم المنتال یا عنصری مینرال دریافتی توجه کنیم. هر ملح حاوی مقدار متفاوتی کلسیم معدنی است که در اصطلاح کلسیم عنصری یا المنتال Elemental نامیده می شود.

کلسیم ملح‌های متفاوتی دارد، مانند کلسیم کربنات، کلسیم سیترات، کلسیم گلوکونات و …. و هر ملح مقدار کلسیم المنتال متفاوتی دارد که در ذیل به آن اشاره می کنیم:

  • کلسیم کربنات (۴۰٪ کلسیم المنتال)
  • کلسیم سیترات (۲۱٪ کلسیم المنتال)
  • کلسیم گلوکنات (۹٪ کلسیم المنتال)
  • کلسیم لاکتات (۱۳٪ کلسیم المنتال)

 

ملح کربنات و سیترات نسبت به سایر املاح کلسیم، رایج تر می باشد.

ملح کربنات و سیترات نسبت به سایر املاح کلسیم، رایج تر می باشد.

برای مثال اگر هر کپسول حاوی ۲ گرم کلسیم کربنات باشد. با توجه به اینکه کلسیم کربنات حاوی ۴۰ درصد کلسیم المنتال است. بنابراین کپسول مورد نظر حاوی ۸۰۰ میلی گرم کلسیم المنتال می باشد.

کلسیم کربنات انحلال بهتری در آب دارد، قیمت مناسب تری دارد و در محیط اسیدی جذب بیشتری دارد و وقتی همراه با غذا مصرف می شود جذب بهتری دارد. کلسیم سیترات چنانچه با معده خالی (با فاصله از صرف غذا) مصرف شود جذب بهتری دارد. برخی از انواع مکمل های کلسیم ممکن است باعث ایجاد نفخ معده، مشکلات گوارشی و یبوست در بعضی افراد شود. اگر این علائم برای شما رخ داد بهتر است مکمل خود را همراه با غذا میل کنید. و اگر مشکل برطرف نشد توصیه می شود نوع کلسیم (از نظر ملح) و برند مکمل خود را تغییر دهید.

مکمل های کلسیم اغلب عوارض جانبی کمی دارند. مصرف مکمل های کلسیم ممکن است با برخی داروها از جمله برخی داروهایی که برای بیماری های قلبی عروقی مصرف میشود، تداخل داشته باشد.  چنانچه به بیماری خاصی مبتلا هستید و دارویی مصرف می کنید و هم چنین برای انتخاب مکمل مناسب با پزشک و یا دکتر داروساز مشورت نمایید.

پودر شیرافزا گالاکتومید به منظور افزایش شیر مادر، تامین کلسیم و پیشگیری از پوکی استخوان مادر فرموله شده است. ملح کلسیم این فرآورده کربنات می باشد و میزان کلسیم در مصرف روزانه  (۴ پیمانه معادل ۴۰ گرم پودر گالاکتومید) ۸۰۰ میلی گرم کلسیم المنتال می باشد.